Hoe werkt private credit in België?

Waarom lenen Belgische ondernemingen buiten de bank?

Omdat de bank niet elk krediet wil of kan dragen. Sinds de financiële crisis van 2008 moeten banken meer eigen vermogen aanhouden tegenover de kredieten die ze verstrekken, en de toezichthouders kijken strenger mee. Een krediet dat buiten de standaardformule valt, kost een bank daardoor meer dan het haar opbrengt.

Dat raakt vooral gezonde ondernemingen die niet in het model passen. Denk aan een onderneming met een korte historiek, een pand dat moeilijk te vergelijken is, of een ontwikkelaar met veel vastgoed en weinig cash. Ook een ondernemer die op enkele weken moet beslissen, botst vaak op de doorlooptijd van een bankdossier. De vraag naar krediet blijft dan bestaan en gaat naar andere kredietverstrekkers.

Wie verstrekt die kredieten dan?

Grofweg vier groepen:

• Private-creditfondsen, vaak van internationale beheerders, die het geld van institutionele en vermogende beleggers uitlenen aan middelgrote en grote ondernemingen.
• Crowdlendingplatformen, die een krediet in kleine stukken opdelen en aan het brede publiek aanbieden.
• Vermogende particulieren, ondernemers en family offices die zelf een krediet financieren, vaak via een platform of tussenpersoon die de dossiers selecteert en voorbereidt.
• Familie, vrienden en aandeelhouders, bijvoorbeeld met een achtergestelde lening of, in Vlaanderen, een winwinlening.

Lender hoort bij de derde groep. Vermogende particulieren, ondernemers en family offices financieren er kredieten van € 100.000 tot € 5 miljoen met vastgoed als onderpand, per dossier met één tot maximaal vijf investeerders. Na het behalen van de vergunning als crowdfundingdienstverlener bij de FSMA breidt Lender uit naar de tweede groep: dossiers worden dan ook publiek aangeboden, met een lagere minimale inleg. Wat dat verschil voor een belegger betekent, staat bij vastgoedcrowdfunding of een rechtstreeks krediet.

Hoe verloopt een privaat krediet in de praktijk?

Het is een kredietovereenkomst tussen de onderneming en wie het geld uitleent, met daarin het bedrag, de looptijd, de rente en de zekerheden. Bij een krediet met vastgoed als onderpand komt de notaris erbij. Hij verlijdt de hypotheekakte en laat de hypotheek inschrijven, zodat ze ook tegenover andere schuldeisers geldt. De rang volgt in principe de volgorde van inschrijving, en wie in eerste rang staat, wordt bij een verkoop als eerste betaald.

Lender werkt altijd met een hypotheek in eerste rang, ingeschreven ten voordele van de investeerders. Er staat dus nooit een andere schuldeiser vóór hen: moet het onderpand ooit verkocht worden, dan gaat de opbrengst na aftrek van de kosten van die verkoop eerst naar de investeerders. De zaakvoerder tekent daarnaast mee in eigen naam en in naam van de vennootschap. De ondernemer betaalt rente en is het kapitaal in één keer verschuldigd op de vervaldag, na 12 tot 60 maanden. Van het eerste gesprek tot het krediet rekent u op vier tot acht weken, en de notaris bepaalt het tempo het meest.

Aan wie mag u in België uitlenen?

Private credit gaat in België naar ondernemingen. Wie beroepsmatig krediet verleent aan particulieren, zoals een woonkrediet of een consumentenkrediet, heeft een vergunning nodig en valt onder strenge regels die de consument beschermen. Private kredietverstrekkers blijven daarom meestal bij zakelijke kredieten.

Het onderpand hoeft niet op naam van de onderneming te staan. Bij Lender gaat het krediet altijd naar een onderneming, maar mag ook een woning of villa in privébezit als waarborg dienen, zolang er nog geen hypotheek op rust.

Welke regels gelden voor een crowdfundingplatform?

Een platform dat kredieten of effecten van ondernemingen bij beleggers aanbiedt, valt onder de Europese ECSP-verordening (Verordening (EU) 2020/1503) en heeft daarvoor een vergunning nodig. In België verleent de FSMA die en houdt ze toezicht. De verordening geldt voor aanbiedingen tot € 5 miljoen per projecteigenaar over twaalf maanden. Ze legt onder meer een kennistest op voor niet-ervaren beleggers en een bedenktijd van vier kalenderdagen, waarin zo’n belegger zijn aanbod kan intrekken.

Lender heeft die vergunning nog niet, maar volgt die stappen nu al. Wie zich registreert op het Lender Deal Platform, legt vóór zijn eerste optie op een dossier een kennistest af en verifieert zijn identiteit met itsme®: de know-your-customer-controle die ook een platform met vergunning moet doen. Zo verloopt elke inschrijving vandaag al binnen het kader van de ECSP-verordening.

Onder welk toezicht valt de partij via wie u investeert?

Dat hangt af van wat die partij doet, en u kunt het zelf nagaan. Vraag welke vergunning of registratie ze heeft en bij welke toezichthouder, en controleer het antwoord. Een crowdfundingplatform met een Belgische vergunning staat op de lijst die de FSMA op haar website publiceert. Een platform met een vergunning uit een andere lidstaat van de Europese Unie, dat de FSMA heeft laten weten dat het in België werkt, staat op een tweede lijst. De FSMA houdt daarnaast een lijst bij van ondernemingen die op onregelmatige wijze actief zijn in België, en waarschuwt op haar website voor frauduleuze aanbiedingen.

Een vergunning betekent dat een toezichthouder op de werking van de partij toekijkt. Het risico van het krediet zelf blijft bij de belegger: ook via een platform met vergunning kan een kredietnemer te laat of niet terugbetalen.

Lender heeft nog geen ECSP-vergunning en staat dus niet op die lijst van de FSMA. Lender biedt lopende dossiers daarom niet publiek aan. Investeerders die zich registreren, ontvangen nieuwe dossiers per mail, en op de website staan enkel dossiers die al gefinancierd zijn. Lender werkt aan het behalen van de vergunning.

Hoe wordt de rente belast?

Voor een particulier is op de rente roerende voorheffing verschuldigd, met als standaardtarief 30%, zoals uitgelegd bij de belasting op private credit. In dossiers waarin Lender de opvolging op zich neemt, houdt Lender de voorheffing voor de particuliere investeerders in en geeft ze ze aan. Geeft u of uw boekhouder de voorheffing zelf aan, dan vindt u op het Lender Deal Platform een fiscaal overzicht, dat u aan uw boekhouder bezorgt of bij uw aangifte in de personenbelasting voegt. Belegt u via een vennootschap, dan houdt Lender geen voorheffing in. De rente komt dan bruto binnen en valt onder de vennootschapsbelasting. Voor uw eigen situatie spreekt u best met uw boekhouder of fiscalist.